الفيض الكاشاني
130
راه روشن ترجمه كتاب المحجه البيضاء فى تهذيب الاحياء ( فارسى )
را بداند و تا به دست نياورد به آن محتاج نمىشود و به اندازهء نيازش بيشتر نگاه ندارد و بيش از آن مقدار كه شايسته است براى جمع مال تلاش نكند . 2 - مراقب باشد كه مال از چه راهى كسب مىشود و از مال حرام محض بپرهيزد ، و از مالى كه بيشتر آن حرام است مانند مال شاهان ، و از راههاى مكروه كه به مروّت آسيب مىزند مانند هديههايى كه شائبه رشوه در آن است اجتناب كند و از سؤالى كه موجب خوارى و نابودى مروّت است و نظاير آنها دورى كند . 3 - مواظب مقدارى باشد كه كسب مىكند . پس نه بسيار كسب كند ، نه كم ؛ بلكه به مقدار واجب ؛ و معيار واجب مقدارى است كه نياز دارد و نياز عبارت است از لباس ، مسكن و غذا و هر كدام سه درجه دارد : پايين ، متوسط ، بالا ؛ و تا زمانى كه به طرف كمى مايل باشد و به حدّ لازم نزديك شود سبكبار خواهد بود و در زمرهء سبكباران به شمار آيد ، و اگر از اين حالت تجاوز كند در چاهى بيفتد كه عمق آن بىنهايت است . ما شرح اين درجات را در كتاب زهد « 137 » بيان كردهايم . 4 - مواظب راه مصرف بوده و در انفاق ميانهرو باشد چنان كه ذكر كرديم اسراف و سختگيرى نكند و آنچه را از راه حلال كسب كرده در جاى خودش قرار دهد نه در جاى ناحق ؛ چرا كه گناه كسب مال از راه نادرست با خرج كردن مال در راه نادرست يكسان است . 5 - در گرفتن و ترك و انفاق و نگاه داشتن مال نيّت خوب داشته باشد . پس آنچه را برمىدارد براى كمك به عبادت باشد و آنچه را رها مىكند به قصد پست شمردن مال و بىميلى به آن باشد و هرگاه چنان كند داشتن مال به او ضرر نمىرساند ؛ از اين رو على ( ع ) فرمود : « اگر شخصى تمام مالهاى روى زمين را به دست آورد و براى خدا باشد
--> ( 137 ) به خواست خدا در جلد 7 ، خواهد آمد .